|
LEŚNY KOMPLEKS PROMOCYJNY "LASY JANOWSKIE"
 Na terenie Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Lublinie utworzony został jeden z 19 istniejących w Polsce leśnych kompleksów promocyjnych - Leśny Kompleks Promocyjny "Lasy Janowskie". Głównym celem leśnych kompleksów promocyjnych jest promocja trwale zrównoważonej gospodarki leśnej oraz ochrony przyrody w lasach.LKP "Lasy Janowskie" powołany został zarządzeniem Nr 30 Dyrektora Generalnego LasówPaństwowych z dnia 19 grudnia 1994 r. Zajmuje powierzchnię 31384 ha i obejmuje teren Nadleśnictwa Janów Lubelski, położony w północno - wschodniej części Kotliny Sandomierskiej. Obszar Leśnego Kompleksu Promocyjnego "Lasy Janowskie" pokrywa się także z terenem Parku Krajobrazowego o tej samej nazwie. Utworzonych zostało tutaj 6 rezerwatów. Po powołaniu opracowane zostały "Zasady postępowania hodowlanego i ochronnego w Leśnym Kompleksie Promocyjnym "Lasy Janowskie" ". Zatwierdził je do użytku służbowego z up. Ministra Podsekretarza Stanu prof. dr hab. Andrzej Szujecki. Wykonany został aneks do obowiązującego planu urządzania lasu, uwzględniający cele i zadania stawiane przed LKP oraz opracowany jest w wersji rozszerzonej Program Ochrony Przyrody w Nadleśnictwie Janów. LKP godzą gospodarcze wykorzystanie lasu z ochroną jego walorów przyrodniczych oraz pełnią ważną funkcję edukacyjną, przybliżając społeczeństwu zagadnienia związane z lasem, jego ochroną oraz racjonalnym wykorzystywaniem jego bogactw. Ze względu na realizację celów stawianych leśnym kompleksom promocyjnym należy uznać je za nowy i bardzo ważny element systemu ochrony przyrody w Polsce.  Lasy Janowskie przecinają liczne w tym regionie rzeki i strumienie. Największe z nich to Bukowa i Łukawica. Ciekawostką przyrodniczą tych okolic są piaszczyste wydmy, okalające niewielkie śródleśne akweny.  Leśne krajobrazy urozmaicają malownicze stawy, zajmujące w sumie powierzchnię ok. 2000 ha. Ich duże kompleksy zostały wybudowane ponad 100 lat temu. Z upływem czasu stawy znakomicie wtopiły się w środowisko leśne wzmacniając tym samym walory środowiskowe Lasów Janowskich. Stawy te częściowo wciąż pozostają w eksploatacji (prowadzona jest tu hodowla karpia) oraz pełnią rolę zbiorników retencyjnych o charakterze naturalnym. Inne pozarastały tworząc malownicze bagna i torfowiska, stwarzając odpowiednie warunki życia dla zwierząt i roślin związanych z tym rodzajem środowiska. Lasy Janowskie to ogromne bogactwo przyrodnicze. Wśród najcenniejszych gatunków roślin, objętych ochroną ścisłą, występują tu m.in.: widłak jałowcowaty, wawrzynek wilczełyko, podkolan biały, pełnik europejski, kosaciec syberyjski, widłaczek torfowy, groszek wschodniokarpacki. Lasy tego regionu są również ostoją rzadkich gatunków zwierząt. Na szczególną uwagę zasługuje awifauna, która stanowi najliczniej reprezentowaną grupę kręgowców Lasów Janowskich. Spotkać tu można takie gatunki ptaków jak: kania, bielik, bocian czarny i żuraw. Lasy Janowskie stanowią także ważną ostoję głuszca. Rozległe lasy z licznie występującymi tu bagnami i torfowiskami są terenami spełniającymi wysokie wymagania siedliskowe tych ptaków. Z ssaków występują tu m.in. bóbr, wydra i wilk – zwierzę o wybitnie puszczańskim charakterze. Piękno i wysokie walory przyrodnicze Lasów Janowskich spowodowały, że blisko 4,5 tys. ha najcenniejszych terenów objęto ścisłą ochroną rezerwatową. Jak już wcześniej wspomniano, w sumie utworzono tutaj już sześć rezerwatów:  „Szklarnia” – rezerwat leśny, położony ok. 3 km od Janowa, występują tutaj różne zbiorowiska roślinne – od boru świeżego, poprzez dziką łąkę, żyzny las, po bagno śródleśne z roślinnością charakterystyczną dla torfowiska. „Lasy Janowskie” – rezerwat leśno-historyczny, największy z janowskich rezerwatów. Obejmuje on bory sosnowe z naturalnie odnawiającymi się jedlinami i pięknymi  drzewostanami olchowymi. Rezerwat przecina malownicza dolina meandrującej Branwi, nad którą wznosi się zalesiona wydma, zwana Porytowym Wzgórzem – miejsce historycznej bitwy partyzanckiej, jednej z największych w czasie II wojny światowej (14 czerwca 1944).„Jastkowice” – rezerwat leśny. Objęto tu ochroną wielogatunkowy las mieszany o charakterze naturalnym (pozostałości dawnej Puszczy Sandomierskiej). Niektóre drzewa osiągają wiek dwustu lat. „Kacze Błota” – rezerwat torfowiskowy; obejmuje śródleśne torfowisko.  „Imielity Ług” – rezerwat wodno-torfowiskowy; chroni jedno z największych torfowisk wysokich, porośniętych karłowatą sosną oraz stawy będące ostoją ptactwa wodnego. Występuje tu również szereg rzadkich roślin, m.in. trzy gatunki rosiczek i widłak torfowy.„Łęka” – rezerwat leśny, obejmuje ochroną lasy łęgowe, olsy i bory mieszane; przez tereny rezerwatu przebiega urokliwa dolina rzeki Łukawica. Na terenie nadleśnictwa wyjątkowo liczne są również pomniki przyrody. Najbardziej znane z nich to pomnikowe drzewa, głównie dęby w sąsiedztwie Porytowego Wzgórza i w rezerwacie „Lasy Janowskie”. W miejscach stałego bytowania bielika, bociana czarnego, orlika krzykliwego i głuszca utworzono strefy ochronne.  Obok bogactwa przyrodniczego Lasy Janowskie prezentują ogromne walory turystyczne. Nieodłącznym elementem janowskich krajobrazów są krzyże przydrożne i kapliczki. Łącznie jest ich 150, a najstarsza pochodzi z 1848 r. Poruszanie się po leśnych ostępach ułatwia sieć ścieżek:
Przez Lasy Janowskie prowadzi także kilka pieszych i rowerowych znakowanych szlaków PTTK o łącznej długości ok. 80 km.  LKP prowadzi działalność szkoleniowo-edukacyjną w oparciu o Ośrodek Edukacji Ekologicznej "Lasy Janowskie". Można tu również skorzystać z odpowiednio wyposażonych sal przystosowanych do prowadzenia zajęć edukacyjnych, sal konferencyjnych (ośrodek pełni rolę centrum konferencyjnego) i sali komputerowej. Jest to jednocześnie znakomita baza wypadowa dla krótkich wycieczek w okolice innych centrów turystycznych. Osoby chcące bliżej poznać piękno janowskich lasów mogą również zatrzymać się w jednej z dwóch kwater myśliwskich – „Cegielnia” i „Władysławów”.W pobliżu siedziby nadleśnictwa znajduje się skansen leśnej kolejki wąskotorowej, której początki sięgają II wojny światowej, kiedy to zbudowano ją dla wywozu dużych ilości drewna na potrzeby gospodarki niemieckiej. Jej trasa wiodła z Lipy do Bukowej, a swego czasu nawet do Biłgoraja. fot. A. Wediuk
|
