Wydawca treści Wydawca treści

Ochrona Lasu

Ochrona lasu jest jedną z dziedzin gospodarki leśnej, której głównym celem jest poprawa zdrowotności ekosystemów leśnych poprzez zwiększanie ich odporności biologicznej na działanie czynników szkodotwórczych.

Działania z zakresu ochrony lasu dzieli się na trzy grupy:

  • profilaktyka,
  • kontrola, ocena i prognozowanie zagrożeń lasu,
  • postępowanie ochronne w warunkach zagrożeń.

Profilaktyka obejmuje działania mające na celu kształtowanie właściwej kondycji zdrowotnej lasu oraz zapobieganie powstawaniu chorób i gradacji owadów. Realizowana jest między innymi poprzez:

  • ochronę różnorodności biologicznej w ekosystemach leśnych, a w szczególności zachowanie zagrożonych składników fauny i flory;
  • preferowanie w postępowaniu hodowlanym i ochronnym działań zwiększających trwałość ekosystemów leśnych, ich naturalność, różnorodność gatunkową, genetyczną i strukturalną, rodzimość, odporność, zgodność z siedliskiem itp., z uwzględnieniem zróżnicowania mikrosiedlisk;
  • dążenie do renaturalizacji zdegradowanych elementów ekosystemów leśnych oraz zapewnienie im ochrony i dalszego rozwoju w warunkach antropopresji i istniejących zagrożeń środowiska leśnego.

Profilaktyka jest szczególnie ważna w ochronie lasu przed chorobami. Zabiegi ochronne muszą być wykonane zanim dojdzie do porażenia drzew przez patogena. W praktyce zabiegi takie najczęściej są wykonywane w szkółkach leśnych.

Istotnym działaniem z zakresu profilaktyki jest utrzymanie właściwej higieny lasu tj. stanu zdrowotnego i sanitarnego lasu, przy którym nie dochodzi do masowego występowania szkodników, zwłaszcza owadów kambio- i ksylofagicznych (szkodników wtórnych).

Najważniejszym okresem ograniczania liczebności większości szkodników wtórnych jest wczesna wiosna. Prowadzone w tym okresie działania ochronne mają na celu redukcję liczebności populacji szkodników wtórnych. Polegają one na:

  • wyszukiwaniu w lesie drzew zasiedlonych przez szkodniki wtórne, ich ścince, a następnie wywożeniu z lasu lub korowaniu przed wylotem szkodnika,
  • wykładaniu drzew pułapkowych, które po zasiedleniu przez szkodniki są korowane,
  • korowaniu surowca drzewnego pochodzącego z cięć jesienno-zimowych lub jego wywóz z lasu przed wylotem szkodnika.

Kontrola, ocena i prognozowanie zagrożeń lasu to czynności, które są źródłem informacji o zagrożeniach lasu ze strony czynników biotycznych, abiotycznych i antropogenicznych.

Podstawowe, prowadzone na terenie RDLP w Lublinie działania z tego zakresu obejmują:

  • kontrolę występowania szkodników korzeni – pozwalającą na uzyskanie informacji o zagrożeniu szkółek i upraw ze strony szkodników korzeni, głównie pędraków,
  • kontrolę występowania szkodników liściożernych sosny,
  • kontrolę i prognozowanie zagrożenia drzewostanów powodowanego przez owady kambio- i ksylofagiczne (szkodniki wtórne),
  • kontrolę szkód powodowanych przez grzyby patogeniczne i inne czynniki chorobotwórcze,
  • kontrolę i ocenę zagrożenia powodowanego przez ssaki (zwierzęta łowne i bobra),
  • kontrolę uszkodzeń lasu powodowanych przez czynniki abiotyczne (głównie czynniki klimatyczne) i antropogeniczne (działalność człowieka).

Postępowanie ochronne w warunkach zagrożeń ma na celu ochronę ekosystemów leśnych przed szkodnikami poprzez ograniczenie występowania tych organizmów do poziomu, który nie powoduje szkód gospodarczo istotnych. Zabiegi ochronne wykonywane są w ostateczności, tylko w sytuacji zagrożenia trwałości lasu.

W ostatnich latach na obszarze RDLP w Lublinie występuje zwiększone zagrożenie ze strony pędraków chrabąszczy. Z tego względu dużą wagę przywiązuje się do zabiegów ochronnych mających na celu zmniejszenie liczebności populacji tych owadów. Od lat utrzymuje się również wysokie zagrożenie drzewostanów,szczególnie młodszych klas wieku (uprawy i młodniki) ze strony rośłinożernych ssaków, takich jak: sarna, jeleń, daniel, łoś, zając, dzik, bóbr. Corocznie uszkadzanych jest około 6-7 tysięcy ha lasu.